Poprzednia

ⓘ Politologia




                                               

Politologia

Politologia, nauki polityczne, nauki o polityce, nauka o polityce – nauka społeczna zajmująca się polityką rozumianą jako całokształt działalności związanej ze sprawowaniem władzy politycznej, jej funkcją i rolą w życiu społecznym, teorią jej organizacji, funkcjami i charakterem państwa i międzynarodowych organizacji politycznych. Trzy najważniejsze pojęcia albo kategorie badawcze politologii to władza, państwo i polityka. Nauki polityczne mają przede wszystkim znaczenie teoretyczne, przyczyniając się do rozwoju nauki w swej dziedzinie i w dziedzinach pokrewnych. Mają jednak także znaczeni ...

                                               

Amerykańskie Towarzystwo Nauk Politycznych

Amerykańskie Towarzystwo Nauk Politycznych, APSA – towarzystwo naukowe założone w 1903 roku, zajmujące się naukami politycznymi. Jego siedziba znajduje się w Waszyngtonie.

                                               

Bezpieczeństwo wodne

Bezpieczeństwo wodne – pojęcie określające zdolność danej populacji do zapewnienia sobie dostępu do źródeł wody pitnej. Zapewnienie bezpieczeństwa wodnego jest narastającym problemem gdyż mają na niego wpływ takie czynniki jak przyrost naturalny, susze, zmiany klimatu, zjawiska El Niño i La Niña, coraz większe zanieczyszczenie istniejących źródeł wody, zbędne zużycie wody przez przemysł i nadmierne zużywanie wód gruntowych i artezyjskich. Poziom bezpieczeństwa wodnego ulega drastycznej redukcji w wielu krajach świata zjawisko to określa się z języka angielskiego jako "water stres ”.

                                               

Efektywna liczba partii

Efektywna liczba partii lub wskaźnik Laaksa i Taagepery – wskaźnik opracowany w 1979 roku przez M. Laaksa i R. Taageperę, pozwalający ustalić liczbę partii mających realny wpływ w danym parlamencie. Wskaźnik to liczba partii, które znalazłyby się w danym parlamencie przy założeniu, że wszystkie miałyby równą siłę i zachowany zostałby stopień fragmentacji partyjnej. Efektywną liczbę partii można uzyskać przez zastosowanie następującego wzoru: N s = 1 ∑ s i 2 {\displaystyle N_{s}={\frac {1}{\sum s_{i}^{2}}}} gdzie N s {\displaystyle N_{s}} to efektywna liczba partii, a s i {\displaystyle s_{ ...

                                               

Ekstremizm

Ekstremizm – hołdowanie skrajnym poglądom, stosowanie krańcowych, ostatecznych środków dla osiągnięcia celu politycznego, ekonomicznego lub ideologicznego. W krańcowej formie niewykluczające użycia ekstremalnych form nacisku – przemocy, terroru, puczu. Prawicowy ekstremizm polityczny znalazł swój wyraz m.in. w ruchach faszystowskich, zaś lewicowy – m.in. w neoanarchizmie, maoizmie, trockizmie. Ekstremizm jest propagowaniem i realizowaniem skrajnych poglądów poprzez wprowadzanie ich w życie za pomocą niekiedy radykalnych środków takich jak terror, przemoc, zamachy, pucz lub przewrót. Ekstre ...

                                               

Immobilizm

Immobilizm – pojęcie politologiczne oznaczające paraliż polityczny jako efekt słabej władzy wykonawczej oraz podziałów parlamentarnych i społecznych.

                                               

Institute for Historical Review

Institute for Historical Review – założona w 1978 w Kalifornii, organizacja propagująca negacjonizm. IHR jest jednym z wiodących ośrodków negacjonistycznych na świecie. Po zlikwidowaniu w 2002 wydawanego przez organizację pisma Journal of Historical Review IHR publikuje swoje materiały w internecie. 1978 IHR ogłosił 50.000 USD nagrody dla każdego, kto jest w stanie udowodnić fakt istnienia nazistowskich komór gazowych i zagłady Żydów. Pozwany w 1980 przez Mela Melmersteina, IHR przegrał z nim w 1985 głośny proces i został zmuszony do wypłacenia mu nagrody. W roku 1984 wybuch zniszczył budy ...

                                               

Instytut Nauk Politycznych Wydziału Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego

Instytut Nauk Politycznych Wydziału Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych UW – jednostka Uniwersytetu Warszawskiego utworzona w 1967. Początkowo działał w strukturze Wydziału Filozofii. W 1968 zlikwidowano Wydział Filozofii i w jego miejsce utworzono Wydział Nauk Społecznych, w składzie którego funkcjonowała również politologia. W 1975 powstał Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych. Obecnie, po przekształceniu Instytutu Dziennikarstwa w nowy odrębny wydział, Instytut Nauk Politycznych jest częścią Wydziału Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych.

                                               

Instytut Politologii Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie

Instytut Nauk o Polityce i Administracji Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie – jednostka dydaktyczno-naukowa należąca do struktur Wydziału Społeczno-Ekonomicznego Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Istnieje od 1999 roku. Dzieli się na 4 katedry, w ramach których funkcjonuje 9 zakładów. Posiada uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora oraz doktora habilitowanego nauk społecznych w zakresie nauki o polityce. Instytut oferuje studia na kierunkach: politologia, europeistyka oraz bezpieczeństwo wewnętrzne. Aktualnie w Instytucie kształci się 1 ...

                                               

Instytut Politologii Uniwersytetu Opolskiego

Instytut Politologii Uniwersytetu Opolskiego – jednostka dydaktyczno-naukowa należąca do struktur Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Opolskiego. Dzieli się na 4 katedry i 2 zakłady. Posiada uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora nauk społecznych. Prowadzi działalność dydaktyczną i badawczą związaną z stosunkami polsko-niemieckimi, prasoznawstwem, śląskoznawstwem, komunikacją społeczną, europeistyką. Instytut oferuje studia na kierunkach: politologia, stosunki międzynarodowe, bezpieczeństwo narodowe, dziennikarstwo i komunikacja społeczna oraz studia podyplomowe. Aktualnie n ...

                                               

Komitet Nauk Politycznych Polskiej Akademii Nauk

Komitet Nauk Politycznych Polskiej Akademii Nauk – jednostka organizacyjna Polskiej Akademii Nauk utworzona w 1972. Zakres działania Komitetu obejmuje "naukę o polityce, w szczególności: teoretyczne podstawy nauk politycznych, systemy polityczne i mechanizmy ich funkcjonowania, główne nurty myśli politycznej we współczesnym świecie, przeobrażenia systemu politycznego w Polsce, współczesne stosunki międzynarodowe”. Działalnością Komitetu kieruje 7-osobowe prezydium.

                                               

Kontrola zbrojeń i rozbrojenie

Kontrola zbrojeń – ograniczenia w prowadzeniu badań, produkcji lub przemieszczaniu konkretnych systemów broni i rodzajów wojska. Rozbrojenie – polityka eliminowania broni ofensywnej znajdującej się w arsenale danego państwa; może dotyczyć wszystkich albo tylko konkretnych rodzajów broni. Rozwój prawa kontroli zbrojeń następuje w drodze zawierania umów międzynarodowych. Warto zwrócić uwagę, że nieskoordynowana traktatowo redukcja zbrojeń byłaby tak samo niebezpieczna, jak nieuregulowany wyścig zbrojeń. Mogłaby doprowadzić do naruszenia równowagi sił, co zagroziłoby bezpieczeństwu na świecie ...

                                               

Lumpenelita

Lumpenelita – pojęcie przeciwstawne w stosunku do tradycyjnie rozumianej, głównie politycznej, elity. Anna Pawełczyńska była zwolenniczką wprowadzenia tego pojęcia do terminologii nauk społecznych. Ma ono dotyczyć grup umieszczonych drogą negatywnej selekcji na szczycie drabiny społecznej. Lumpenelity związane są według Pawełczyńskiej pewnymi zasadami, wśród których bardzo istotne są m.in.: odrzucanie wyższych wartości, norm społecznych, czy moralnych, akceptacja dla działań na granicy obowiązującego prawa lub wręcz poza prawem, czy zasady pecunia non olet. W sytuacji zagrożenia członkowie ...

                                               

Międzynarodowa Szkoła Nauk Politycznych w Katowicach

Międzynarodowa Szkoła Nauk Politycznych w Katowicach została utworzona w listopadzie 1993 roku i powstała jako jednostka wspólna Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, Instytutu Nauk Politycznych w Bordeaux we Francji oraz Wydziału Nauk Politycznych Katolickiego Uniwersytetu w Louvain w Belgii. Jej siedziba mieści się na trzecim piętrze Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Śląskiego. MSNP fr. EISP kształci w dziedzinie nauk politycznych; jej celem jest przygotowanie kadr dla wyższej administracji publicznej, zaś szczególnym zadaniem jest uczulenie młodych Polaków na problemy współczesnego ...

                                               

Międzynarodowe Towarzystwo Nauk Politycznych

Międzynarodowe Towarzystwo Nauk Politycznych organizacja powstała w 1949 roku pod egidą UNESCO. Towarzystwo zajmuje się m.in. popularyzowaniem wiedzy na temat nauk politycznych, organizowaniem współpracy międzynarodowej naukowców w tej dziedzinie. Zrzesza obecnie 42 narodowe towarzystwa zajmujące się naukami politycznymi, w tym Polskie Towarzystwo Nauk Politycznych.

                                               

Oświęcimskie Forum Praw Człowieka

Oświęcimskie Forum Praw Człowieka – cykliczne, interdyscyplinarne, międzynarodowe debaty o współczesnych problemach Europy i świata powiązanych z problematyką praw człowieka. Forum ma spajać wszystkie osoby zainteresowane tą tematyką oraz stworzyć miejsce, w którym mogą one dzielić się własną wiedzą, doświadczeniami i poglądami. W swoich celach ma zapisane: walkę o przestrzeganie praw człowieka oraz ich upowszechnianie. Cele te są realizowane poprzez edukację. Przekazywaniu informacji służą liczne projekty, seminaria, publikacje, a także nowoczesne technologie w postaci platformy elektroni ...

                                               

Politolog

Politolog – absolwent studiów na kierunku politologia i pokrewnych, osoba posiadająca wiedzę naukową w zakresie politologii. Za jednego z pierwszych politologów można uznać Artystotelesa, który przeszedł do historii politologii swym dziełem Polityka. Wielu politologów staje się doradcami polityków, między innymi w dziedzinie marketingu politycznego. W Polsce politologów i naukowców z dziedzin pokrewnych skupia Polskie Towarzystwo Nauk Politycznych.

                                               

Politologia religii

Podstawowymi polami badań politologii religii są: Wszystko co znajduje się w obrębie religijnego zachowania i religijnej praktyki a co nie ma bezpośredniej politycznej zawartości i przesłania, ale ma bezpośrednie polityczne konsekwencje. Na przykład: budowa budynków sakralnych, pielgrzymki itp. Stanowiska aktorów politycznych w wąskim sensie wobec religii i organizacji religijnych. Na przykład: stanowiska partii politycznych i grup nacisku wobec religii i organizacji religijnych. Wszystko co znajduje się w obrębie nauczania religii i religijnej praktyki co ma bezpośrednią polityczną zawart ...

                                               

Polskie Towarzystwo Nauk Politycznych

Polskie Towarzystwo Nauk Politycznych – najstarsza i największa organizacja skupiająca polskich naukowców zajmujących się politologią i naukami pokrewnymi. Ma około 900 członków, zrzeszonych w 18 oddziałach terenowych.

                                               

Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego

Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego – powstało w 1990 przy Instytucie Orientalistycznym Uniwersytetu Warszawskiego. Podstawą organizacji Studium było powołane pod kierownictwem profesora Tadeusza Majdy Seminarium Problemów Narodowościowych Związku Radzieckiego i Europy Środkowej. Inicjatorami powstania seminarium oprócz Majdy byli Andrzej Ananicz oraz Jan Malicki. Studium prowadzi działalność naukową i dydaktyczną związaną z krajami byłego bloku komunistycznego. Korzenie Studium tkwią w podziemnym piśmie "Obóz” założonym w 1981 oraz w próbach tworzenia podziemnego Instytut ...

                                               

Świadomość narodowa

Świadomość narodowa – poczucie przynależności do wspólnoty definiowanej aktualnie jako naród; w wymiarze zbiorowym – poczucie więzi ze świadomością ciągłości historycznej. Dla rozwoju świadomości narodowej podstawowe znaczenie ma jedność pochodzenia, języka, kultury w tym czasami religii, tradycji politycznej przy braku tradycji politycznej mówimy o grupie narodowościowej i zamieszkiwanie na wspólnym obszarze geograficznym.

                                               

Trójka (polityka)

Trójka, trojka – określenie rodzaju instytucji występującej przede wszystkim w organizacjach międzynarodowych, obecnie najczęściej stosowane w kontekście Unii Europejskiej. Zazwyczaj jest to rodzaj komitetu, składający się z obecnego szefa organizacji, osoby poprzednio pełniącej to stanowisko oraz osoby wyznaczonej do pełnienia go w przyszłości. W celu jej powołania niezbędne jest uprzednie wyznaczanie przyszłych przewodniczących, na przykład przez przyjęcie reguły rotacji. Funkcjonowanie trójki ma zazwyczaj na celu zachowanie ciągłości prowadzonej polityki i płynnemu wchodzeniu kolejnych ...

                                               

World Values Survey

World Values Survey - projekt badawczy o zasięgu globalnym, którego głównym przedmiotem zainteresowania są wartości i przekonania mieszkańców poszczególnych krajów, uwzględniające zmiany zachodzące w czasie i wpływ, jaki wywierają na życie społeczne i polityczne. Badani, finansowane ze środków pozarządowych, prowadzone są przez sieć naukowców od 1981 roku co kilka lat, aktualnie w niemal 100 krajach. Ostatnia seria badań w latach 2011-12 była przeprowadzona na reprezentatywnych próbach o liczebności min. 1000 osób a przez ankieterów metodą face-to-face a wyniki są sprawdzane i weryfikowane ...

                                               

Efekt inkumbencji

Efekt inkumbencji, według którego piastowanie konkretnego biura zwiększa szanse jej ponownego zakupu na koszt posiadania wpływu na zysk wyborców w następnych wyborach.