Poprzednia

ⓘ Życie codzienne




                                               

Błat

Błat – żargonowy termin używany powszechnie w ZSRR na określenie znajomości wykorzystywanych w celu zdobycia deficytowych dóbr albo innych korzyści. W czasach Imperium Rosyjskiego słowa tego używano w Odessie na określenie przestępczego półświatka, w słowniku z 1908, autorstwa Trachtenberga, określenie Блатная музыка tłumaczono jako żargon więzienny. W latach 20. i 30. w ZSRR występował chroniczny deficyt towarów pierwszej potrzeby. Zdobycie towarów w tej sytuacji zależało od znajomości z urzędnikami, którzy zajmowali się ich dystrybucją. W okresie realizacji I pięciolatki w ZSRR pojawili ...

                                               

Chabrot

Chabrot – stary francuski zwyczaj pochodzący z południa Francji. Faire chabrot albo faire chabròl znaczy "wlać wino do resztki zupy”. Wino wlewa się, by rozcieńczyć pozostałości, i tak powstały płyn wypija się dużymi łykami prosto z miski albo talerza.

                                               

Dobrostan subiektywny

Dobrostan subiektywny – jeden z elementów ludzkiego zdrowia, definiowanego przez WHO nie tylko na podstawie negatywnych mierników stanu zdrowia, lecz również jako subiektywnie postrzegane przez człowieka zadowolenie z fizycznego, psychicznego i społecznego stanu własnego życia. Ochrona tak rozumianego dobrostanu subiektywnego mieści się w dziedzinie promocji zdrowia. Na podstawie badań w dziedzinach antropologii kulturowej lub epidemiologii społecznej dowiedziono, że na liście podstawowych warunków dobrostanu wysoko znajdują się jasne reguły życia społecznego, zapewniające poczucie bezpiec ...

                                               

Donos

Donos, denuncjacja – poufne lub tajne pismo oskarżające daną osobę lub instytucję, skierowane do osoby lub instytucji dysponującej sankcjami wobec oskarżanego w nim. Stanowi gatunek literatury stosowanej. Prócz donosów ściśle poufnych zdarzają się także donosy drukowane w formie artykułu publicystycznego – donosy drukowane chęć wywołania użycia sankcji wobec osoby oskarżanej wzmacniają poprzez wywieranie nacisku na opinię publiczną. Donosy pojawiają się w każdej rozwiniętej cywilizacji. W starożytności donosicielstwo przybrało charakter częściowo zinstytucjonalizowany – część greckich syko ...

                                               

Dziesięciodniówka

Dziesięciodniówka – termin oznaczający okres dziesięciu dni. Mianem dziesięciodniówki określa się czas dziesięciu dni, np. stanowiący okres trwania przedsięwzięcia. Pod określeniem dziesięciodniówka zwykło nazywać się także czasopismo ukazujące się co dziesięć dni zwane także "Dziesięciodniowiec” i "dekadówka”. Jako dzięsięciodniówki były wydawane np.: "Myśl Niepodległa”, "Wolnomyśliciel Polski”, "Gazeta Sanocka – Autosan”, "Głos Świdnika”. W meteorologii termin dziesięciodniówka występuje w celu osobnego opisu 10 dni w miesiącu. Dzięsięciodniówka dekadówka to także nazwa biletu uprawniają ...

                                               

Fale (Samoa)

Fale – tradycyjny dom samoański, pokryty strzechą, zbudowany na planie kolistym lub owalnym bez użycia gwoździ. Cała konstrukcja związana jest liną wykonaną z "włosów" orzecha kokosowego. Zasadniczo fale nie posiada ścian, jedynie przewiewne parawany z liści palmowych, zwane polo. Najpierwotniejsza forma to faleoo - prosta zadaszona konstrukcja. Większe i bardziej reprezentacyjne są faletele. Na Samoa współcześnie często także zakwaterowanie dla turystów oparte jest na modelu fale, jedynie wyposażenie wewnątrz jest nowoczesne.

                                               

Kalendarz (publikacja)

Kalendarz – rodzaj wydawnictwa zawierającego kalendarium, czyli spis dni, świąt, faz księżyca itp., ale często także różnego rodzaju informacje: religijne, medyczne, naukowe, techniczne czy polityczne. Kalendarze stały się popularne po wynalezieniu druku, a ich szczególnie bujny rozwój przypada na okres Oświecenia, w którym były instrumentem szerzenia wiedzy pośród mas. Po okresie Oświecenia ich rolę powoli przejęły wydawnictwa specjalistyczne, prasa oraz książki, a kalendarze stały się typowymi wydawnictwami akcydensowymi. Najstarszy drukowany kalendarz na ziemiach polskich, Almanach Crac ...

                                               

Livestrong

Livestrong – żółta silikonowa opaska, która jest symbolem kampanii walki z rakiem prowadzonej przez Lance Armstrong Foundation – fundację założoną przez amerykańskiego kolarza Lancea Armstronga. Opaska jest produkowana przez firmę Nike w Austin, rodzinnym mieście Armstronga. Została wprowadzona do dystrybucji w 2004 roku, jako część programu "Wear Yellow Live Strong", którego celem jest zbieranie środków finansowych na badania i walkę z rakiem oraz promocję zdrowego trybu życia.

                                               

Nawracający sen

Nawracający sen – sen, który doświadczany jest wielokrotnie przez długi okres. Może być przyjemny bądź koszmarny. Każda osoba doświadcza go w unikalny sposób, wynikający często z jej doświadczeń.

                                               

Sen

Sen – stan czynnościowy ośrodkowego układu nerwowego, cyklicznie pojawiający się i przemijający w rytmie dobowym, podczas którego następuje zniesienie świadomości i bezruch. Fizjologiczny sen charakteryzuje się pełną odwracalnością pod wpływem czynników zewnętrznych. Przeciwieństwem stanu snu jest stan czuwania. Granica pomiędzy tymi stanami jest płynna u zwierząt niższych na przykład u żółwi.

                                               

Sjesta

Sjesta – krótka drzemka we wczesnych godzinach popołudniowych, często po obiedzie. Taki okres snu jest wspólną tradycją w niektórych krajach głównie w basenie Morza Śródziemnego, zwłaszcza w słoneczny dzień.

                                               

Ubikacja

Ubikacja, toaleta, potocznie WC – pomieszczenie sanitarne, w którym człowiek załatwia swoje potrzeby fizjologiczne, jak: defekacja lub mikcja. Obecnie w krajach rozwiniętych wchodzi w skład prawie każdego mieszkania jako osobne pomieszczenie lub będące częścią łazienki. W skład jego wyposażenia wchodzi: muszla klozetowa z sedesem, często osobna umywalka i – jeśli pomieszczenie jest dostatecznie obszerne – bidet. Ubikacje mają różne standardy i różne działanie zależnie od kultury danego kraju, np. na Ukrainie, czy w Grecji zdarza się, iż ze względu na małą szerokość rur kanalizacyjnych papi ...

                                               

Ubikacje w Japonii

Ubikacje w Japonii – istnieją dwa rodzaje ubikacji powszechnie spotykanych w Japonii. Pierwszy i zarazem najstarszy to prosta ubikacja kucana, która nadal jest powszechna wśród ubikacji publicznych. Po II wojnie światowej upowszechnił się drugi rodzaj: współczesne muszle klozetowe i pisuary. W toaletach w stylu zachodnim stosowane jest połączenie muszli klozetowej z bidetem. Według danych z 2004 roku są one zainstalowane w ponad połowie japońskich gospodarstw domowych. W Japonii ten typ ubikacji jest popularnie nazywany washletem, po marce Toto Ltd, i posiada zaawansowane wyposażenie, któr ...

                                               

Uchwyt dla niepełnosprawnych

Uchwyty dla niepełnosprawnych – różnego rodzaju specjalistyczne poręcze, które stanowią podstawowe wyposażenie toalety dla osób niepełnosprawnych lub seniorów. Zapewniają one wygodę oraz bezpieczeństwo podczas pobytu w pomieszczeniach sanitarnych, a ich wymiary oraz konkretne umiejscowienie we wnętrzu określają wymagania prawa budowlanego oraz liczne normy, przepisy i wytyczne. Głównym dokumentem stanowiącym o prawidłowym projektowaniu łazienek dla osób z niepełnosprawnością jest" Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powin ...

                                               

Żabka (spinka)

Żabka, spinacz, lub klamerka – prosty przyrząd mechaniczny służący do przymocowywania mokrego prania do linki. Żabki są produkowane w wielu odmianach.

                                               

Życie osobiste

Życie osobiste – droga obrana przez człowieka, traktowana jako suma wyborów podjętych w ciągu całego życia danej jednostki. Jest wartością współcześnie ważną szczególnie w Europie Zachodniej i Ameryce Północnej, gdzie kładziony jest duży nacisk na rozwój indywidualny i ochronę prywatności. W starożytności ludzie widzieli swoją egzystencję jako część większej społeczności, najczęściej z powodów mitologicznych, które zmuszały podporządkowanie się bogom, kulturze i tradycji. Owi ludzie często nie definiowali swojej tożsamości poprzez dokonywane przez siebie wybory, ale przez narzucone przez s ...